Ik heb eerder een blog geschreven over het Burgerberaad. Een concept waarbij willekeurige inwoners worden uitgenodigd om voorstellen te maken rondom een bepaald onderwerp. Steeds meer gemeenten doen dit. Mij lijkt dit een mooi concept, maar het vraagt nogal wat in tijd, geld en denkwijze. Het leek me daarom goed om een leergang te volgen en een Burgerberaad in de praktijk te volgen om op die manier antwoord te kunnen geven op de vraag: vind ik een Burgerberaad iets voor Hof van Twente? En zo belandde ik een paar keer in Schagen. Schagen is dan wel helemaal in Noord-Holland, maar Schagen is wel een beetje te vergelijken met Hof van Twente: veel buitengebied, paar kernen, vergelijkbaar inwoneraantal en zelfde onderwerpen waar ze tegen aan lopen (zoals wonen en duurzaamheid).

In maart is de aftrap geweest in Schagen met de Burgertop. Zo’n 250 inwoners (geloot en doorgeloot tot een heel diverse mix aan mensen) zijn een dag met elkaar aan het werk geweest. Er heerste een verwachtingsvolle sfeer. Zo van: ‘wat bijzonder dat ik ben uitgenodigd, ik heb er zin in, maar ik weet niet zo goed wat ik mag en moet verwachten’. De inwoners zijn na deze Burgertop in werkgroepen de thema’s verder gaan uitwerken.

Afgelopen zaterdag was dan de Burgerraad: de werkgroepen presenteerden aan elkaar hun idee, hun beslispunten, ze kregen daarbij vragen van panels met inwoners en politici en aan het eind van de dag werd officieel per beslispunt gestemd. Alle aangenomen voorstellen (zo’n 50 stuks!) zijn ter plekke als Burgerakkoord aangeboden aan de burgemeester en op 9 juli gaat de gemeenteraad erover vergaderen. Ook is er een monitorgroep opgestaan om de voortgang in de gaten te houden.

Ik was bij de Burgerraad afgelopen zaterdag. Ik wilde vooral weten: wat is de sfeer deze dag? Natuurlijk wilde ik ook weten wat de Burgerraad inhoudelijk oplevert, maar daar is dit blog te kort voor, vandaar even de focus op de sfeer. Ik kan achteraf maar één passend woord bedenken: het was energiek!

De puzzelstukjes waren duidelijk geland, verwachtingen waren kraakhelder en iedereen ging er vol voor.  Het was alsof ik een soort demonstratiedag binnenstapte van mensen die ervaring hadden met een Burgerberaad en wilden laten zien hoe het werkt. Mensen voelden zich duidelijk zelf verantwoordelijk, serieus genomen en gehoord. Het spatte er af: wij zijn nu aan zet! Dat een Burgerberaad die energie zou losmaken, daar hoopte ik op, maar heel eerlijk en dat besef ik eigenlijk nu pas: ik had dat van tevoren niet durven verwachten. Dat is namelijk nogal een hoge lat.

Voor de gemeente is het loslaten, vertrouwen hebben in het proces en vooral in je inwoners. Dat is eng, dat is spannend. Want: wij zijn toch gekozen? Hebben inwoners wel realiteitszin? Komt er wel een mix van inwoners? Gaan verwachtingen van inwoners wel waar gemaakt worden? Ik zou dat ook spannend vinden als raadslid. Maar ik heb nu in het echt gezien wat een Burgerberaad met mensen doet. En daar kan ik alleen maar blij van worden. Na de leergang en het volgen van het praktijkvoorbeeld in Schagen, kan ik nu dan ook volmondig zeggen: ja, ik zou graag een Burgerberaad in Hof van Twente zien! Heel graag!

Marianne Hutten
Fractievoorzitter In Beweging

Sorry, in dit blog ga ik met een aantal cijfers komen. Dat maakt het blog niet echt lekker leesbaar, maar ik heb die cijfers wel nodig om mijn punt duidelijk te maken. Mijn punt is namelijk: hoe gaan we ooit in 2035 energieneutraal worden?!

Op de agenda van de raadsvergadering staat het onderwerp ‘programmeringsafspraken voor windenergie’. Dat is een overeenkomst tussen de provincie en de gemeente over windenergie in Hof van Twente. In Hof van Twente is momenteel één windproject in procedure: de twee windturbines van het project Wind voor Buren bij knooppunt Buren. De provincie is bevoegd gezag voor dit project. Dat betekent dat de provincie over de vergunning beslist. Niet de gemeente. In de voorliggende programmeringsafspraken staat opgenomen dat Hof van Twente in 2030 40 GWh aan windenergie moet hebben. Stel dat Wind voor Buren een vergunning krijgt, dan zou die 40 GWh met de twee windturbines van Wind voor Buren afgedekt zijn.

Mij is nog steeds niet duidelijk wat de meerwaarde van de programmeringsafspraken zijn. Ja, de gemeente wordt tot 2030 met rust gelaten (als Wind voor Buren een vergunning krijgt van de provincie). Maar de gemeente heeft ook als doelstelling om in 2035 energieneutraal te zijn. Hoe gaan we dat toch ooit bereiken? Om de doelstelling van een energieneutrale Hof van Twente te behalen, is in 2015 een Routekaart vastgesteld. In 2021 is dit beleidsstuk aangepast en is de Routekaart 2.0 vastgesteld. De doelstelling is daarbij overeind gebleven: we willen energieneutraal zijn in 2035. Het is nu negen jaar later… Hoe staan we ervoor?

Op de website van de klimaatmonitor kan je alle gemeenten volgen in hun energieverbruik en schone energieopwekking. Op deze site zijn de gegevens over 2023 nog niet verwerkt. We kunnen wel de cijfers van 2022 gebruiken, oftewel: de ontwikkelingen van zeven jaar tijd ten opzichte van de start van de Routekaart in 2015. Over 2022 is te vinden dat Hof van Twente een energieverbruik had van 3148 TJ. Dat is de optelsom van de benodigde energie voor elektriciteit, warmte en vervoer. Het is gelukt om in 2022 485 TJ schone energie op te wekken. Dat is veel! Maar nog lang niet genoeg! Met die 485 TJ zitten we namelijk op 15,4% energieneutraliteit. Terwijl het doel is: 100% in 2035!

En ik ga het helaas nog erger maken. Toen de routekaart werd vastgesteld, waren we eigenlijk al op de goede weg. We zijn in 2015 namelijk niet gestart met 0%, maar met 6,4% energieneutraliteit (211 TJ van de gevraagde 3297 TJ aan energie werd namelijk schoon opgewekt). Kort gezegd: we zijn in zeven jaar tijd 9% verder gekomen.

Positief bekeken: ja, dat is de goede kant op. Ja, dat is een stijgende lijn. Realistisch bekeken: als we in zeven jaar tijd (2015-2022) 9% zijn gestegen, hoe gaan we dan in 13 jaar tijd (2022-2035) ooit 84% stijgen?! Of anders gezegd: als dit tempo zich voortzet, hebben we nog 109 jaar (!) nodig om energieneutraal te worden. Die tijd hebben we niet… Vandaar mijn zorg: 2035 energieneutraal, hoe dan?!

Marianne Hutten
Fractievoorzitter In Beweging